Küresel elektrikli araç satışları, Londra merkezli Benchmark Mineral Intelligence’in verilerine göre, 2022 yılında rekor bir seviyeye ulaşarak yüzde 20 oranında bir artış gösterdi. Geçen yıl yapılan satışlarla birlikte toplamda 20,7 milyon elektrikli aracın pazara girmesi sağlandı. Bu büyüme, özellikle Avrupa ve Çin’in etkinliğiyle ileri bir noktaya ulaştı. Ayrıca, bu artışın sigorta sektörü gibi alanlarda batarya maliyetleri, kasko fiyatlaması, yedek parça temini ve reasürans modellemeleri üzerinde de etkileri olacak gibi görünüyor.
Çin ve Avrupa'nın Rekabeti
2022 yılı itibarıyla global elektrikli araç satışlarının 12,9 milyonu Çin'de gerçekleşti. Bu da, ülkenin elektrikli araç pazarında yüzde 17 oranında bir büyüme sağladığı anlamına geliyor. Çin'in bu başarıyı elde etmesinde etkili olan faktörlerden biri, rekabetçi fiyatlandırmalar ve modellerin çeşitliliği oldu. İç pazardaki yoğun talep ile birlikte Çin, global satışlarındaki payını koruma konusunda etkili adımlar attı. Avrupa da aynı dönemde yüzde 33 oranında bir büyüme göstererek, en hızlı gelişim gösteren bölge oldu. Almanya’da elektrikli araç satışları yüzde 48 oranında artarken, İngiltere’de ise bu oran yüzde 27 oldu. Bu ivmeyi destekleyen faktörler arasında hükümet tarafından sağlanan sübvansiyonlar ve emisyon hedeflerine yönelik yapılan düzenlemeler oldukça önemli bir rol oynadı.
Kuzey Amerika Pazarının Durumu
2022 yılı itibarıyla Kuzey Amerika pazarı, global pazar karşısında negatif bir ivme kazanarak yüzde 4 oranında daraldı. Bu durum, elektrikli araç satışlarını sadece 1,8 milyon seviyesinde bırakırken, Amerika Birleşik Devletleri’nde teşviklerin geri çekilmesi sonrasında büyüme yalnızca yüzde 1 oranında kaldı. Bu, bölgedeki elektrikli araç pazarının maliyetli hale gelmesine ve dolayısıyla tüketici ilgisinin azalmasına neden oldu. İlgili sektörlerde yaşanan bu daralma, diğer bölgelerin yanı sıra Avrupa ve Asya'daki görünümle kıyaslandığında oldukça dikkat çekici bir durum ortaya koyuyor. Teşviklerin yeniden düzenlenmemesi durumunda, Kuzey Amerika’nın büyüme potansiyelinin kısıtlı kalması bekleniyor.
Elektrikli araçların toplam araç parkındaki oranının artması, sigorta endüstrisinde fiyatlandırma, teminat yapılandırması ve hasar yönetimi açısından yeni dinamikler meydana getiriyor. Özellikle tam elektrikli araçların batarya değişimi ve onarım süreçleri, hasar maliyetinin en önemli kalemi haline gelirken, bu durum kasko poliçelerinde hem prim oranlarını hem de pert karar süreçlerini etkiliyor. Yedek parça temininde yaşanan zorluklar ve servis altyapısının ülkeden ülkeye değişiklik göstermesi, Çinli otomobil markalarının yeni pazarlara hızlı dâhil olmasıyla birlikte sigorta şirketlerinin risk değerlendirmesini zorlaştıran ek belirsizlik unsurları oluşturuyor. Avrupa’da ise telematik verilerin kullanılmasının yaygınlaşması, sürüş davranışları ile hasar sıklığı arasında daha iyi bir ilişkinin modellenmesine imkan tanıyarak sektörde bir dönüşüm yaratıyor.
Elektrikli Araçların Sigorta Ürünleri Üzerindeki Etkisi
Tam elektrikli araçların piyasada artması, sigorta ürünlerinde yenilikçi yaklaşımların benimsenmesini zorunlu kılıyor. Bataryaların değişimi ve onarımı, yüksek maliyetleriyle sigorta poliçelerinin fiyatlandırmasını etkileyen en büyük faktörlerden biri haline geldi. Kasko poliçelerinde bu tür araçların fiyatları artarken, hasar durumunda pert kararları daha karmaşık hale geliyor. Yedek parça temininde yaşanan zorluklar, özellikle elektrikli araçlarda servis süreçlerini zorlaştırmakta ve sigorta şirketleri için ek zorluklar oluşturmaktadır. Sektördeki bu belirsizlikler, firmaların risk değerlendirme yeteneklerini etkileyerek, elektrikli araçlara özel teminat yapılandırmaları oluşturma ihtiyacını doğuruyor. Ayrıca, Avrupa pazarında telematik sistemlerinin daha çok kullanılması, sürücü davranışlarının daha iyi analiz edilmesine ve hasar frekansının doğru bir şekilde belirlenmesine ön ayak olmaktadır.
Regülasyonların Etkisi ve Geçiş Süreci
2026 yılında başlayacak olan yeni düzenlemeler çerçevesinde Çin'de elektrikli araçlar ilk kez satın alma vergisi kapsamına alınacak ve sübvansiyon yapıları, araç fiyatları ile uyumlu bir şekilde yeniden düzenlenecek. Avrupa'da ise içten yanmalı motorlu araçların 2035 yılında yasaklanması planı yumuşatılarak, emisyon hedefi %90 olarak belirlenmiştir. Kalan %10'luk emisyonun, düşük karbonlu çelik, e-yakıt ve biyoyakıt gibi alternatif teknolojilerle telafi edilmesi öngörülmektedir. Bu değişiklikler, geçiş sürecini uzatarak sigorta ürünlerinin tamamen elektrikli araçlar için değil, hibrit risk sınıflarına hitap edecek şekilde tasarlanmasını gerektirmektedir. Böylece, otomotiv endüstrisi değişken bir sürecin beklentisi içine girmiştir ve sigorta sektörü de bu sürecin dinamiklerine uygun stratejiler geliştirmek durumundadır.
